سند دریافت و پرداخت جایی است که پول واقعی جابهجا میشود: مشتری بدهی خود را میپردازد، شما به تأمینکننده پول میدهید، یا چک/بانک/صندوق را با مانده اشخاص تسویه میکنید. برخلاف فاکتور که «بدهی/طلب» را ثبت میکند، این سند جریان نقد را ثبت میکند.
این درس برای چه کسی است؟
- کسی که فاکتور فروش زده و حالا میخواهد دریافت نقدی/بانکی ثبت کند
- حسابدار که باید پرداخت به تأمینکننده یا تسویه چند مشتری را یکجا بنویسد
- کسی که میخواهد دریافت را به فاکتور مشخص لینک کند یا قسط بگیرد
مسیر منو
- حسابداری ← دریافت و پرداخت —
/business/{id}/receipts-payments - افزودن: دکمه افزودن در لیست یا آیکون + کنار همان آیتم منو
دسترسی لازم: people_transactions (مشاهده/افزودن/ویرایش/حذف)
پیشنیازها
- حداقل یک شخص (مشتری برای دریافت، تأمینکننده برای پرداخت)
- حداقل یک حساب: بانک، صندوق، تنخواه — یا چک ثبتشده
- برای لینک فاکتور: فاکتور قطعی همان شخص با مانده باز
- برای اقساط: فاکتور اقساطی با طرح اقساط تعریفشده
تفاوت با تب «تراکنشها» در فاکتور: در فاکتور میتوانید همان لحظه دریافت ثبت کنید؛ سند دریافت و پرداخت برای تسویههای جداگانه، چندطرفه، یا بعد از فاکتور مناسبتر است.
صفحه لیست
ستونهای اصلی: کد سند، نوع (دریافت/پرداخت)، تاریخ سند، مبلغ کل، اشخاص، حسابها، ایجادکننده.
فیلترها: نوع سند، بازه تاریخ، سال مالی، پروژه، شخص. خروجی Excel/PDF و حذف گروهی سطرهای انتخابشده.
کلیک روی سطر → مشاهده جزئیات؛ دوبار کلیک → ویرایش.
فرم ثبت — نمای کلی
دیالوگ تمامصفحه با دو پنل اصلی و فوتر جمع:
- سمت اشخاص — چه کسی پول داده/گرفته و چقدر
- سمت حسابها — پول از کجا آمده یا به کجا رفته (بانک، صندوق، چک، …)
- در موبایل: دو تب اشخاص | حسابها
هدر فرم
| کنترل | توضیح |
|---|---|
| دریافت / پرداخت | سگمنت بالای فرم (فقط در حالت ایجاد) — نوع سند را عوض میکند |
| تاریخ سند | تاریخ ثبت مالی |
| ارز | ارز کل سند — باید با فاکتور لینکشده یا اقساط همخوان باشد |
| پروژه | اختیاری — برای گزارش پروژهای |
| توضیحات | شرح کلی سند |
پنل اشخاص — ردیف به ردیف
برای هر شخص یک ردیف اضافه کنید:
| فیلد | الزامی | توضیح |
|---|---|---|
| شخص | بله | کمبوباکس جستجوی اشخاص |
| مبلغ | بله | مبلغ دریافت/پرداخت از دید آن شخص |
| توضیحات | خیر | شرح خط |
سویچ «لینک به فاکتور»
وقتی روشن باشد، این دریافت/پرداخت به یک فاکتور مشخص وصل میشود:
- دریافت → فاکتورهای فروش و برگشت از خرید همان مشتری
- پرداخت → فاکتورهای خرید و برگشت از فروش همان تأمینکننده
پس از انتخاب شخص، لیست فاکتورهای باز بارگذاری میشود؛ فاکتور را انتخاب کنید.
مهم: سویچ لینک به فاکتور با سویچ اقساط همزمان فعال نمیشود — یکی را انتخاب کنید.
سویچ «اقساط»
برای دریافت قسط از فاکتور اقساطی:
- شخص را انتخاب کنید
- سویچ اقساط را روشن کنید
- فاکتور اقساطی را از دیالوگ انتخاب کنید (جستجو، مانده، وضعیت اقساط)
- مبلغ را بین اقساط تخصیص دهید — جمع تخصیص ≤ مبلغ ردیف شخص
اگر طرح اقساط برای فاکتور ثبت نشده باشد: «برای این فاکتور طرح اقساط ثبت نشده است»
پنل حسابها — انواع تراکنش
همان ویجت تراکنش فاکتور؛ هر ردیف یک منبع/مقصد پول:
| نوع | کاربرد |
|---|---|
| بانک | واریز/برداشت از حساب بانکی تعریفشده |
| صندوق | نقد صندوق |
| تنخواه | پرداخت/دریافت از تنخواه |
| چک | انتخاب چک دریافتی (دریافت) یا پرداختنی (پرداخت) |
| شخص | تسویه مستقیم بین دو شخص (حالت خاص) |
| حساب | حساب دفتر کل |
هر ردیف: تاریخ، مبلغ، توضیحات، و فیلدهای وابسته به نوع (مثلاً انتخاب بانک یا چک).
قانون طلایی — اختلاف باید صفر باشد
در فوتر سه عدد میبینید:
- جمع اشخاص
- جمع حسابها
- اختلاف — باید ۰ باشد تا دکمه ذخیره فعال شود
اگر اختلاف ≠ ۰، دکمههای کمکی:
- مطابق اشخاص — مبلغ آخرین ردیف حساب را طوری تنظیم میکند که جمع حسابها = جمع اشخاص
- مطابق حسابها — برعکس، جمع اشخاص را با حسابها همتراز میکند
حداقل یک ردیف در هر دو طرف لازم است.
مثال عملی ۱ — دریافت نقدی از مشتری
- فاکتور فروش ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ به مشتری «علی رضایی» — مانده باز
- دریافت و پرداخت ← افزودن ← نوع: دریافت
- اشخاص: علی رضایی — ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ — سویچ لینک به فاکتور روشن — فاکتور را انتخاب کنید
- حسابها: نوع صندوق — صندوق فروشگاه — ۵٬۰۰۰٬۰۰۰
- اختلاف = ۰ → ذخیره
نتیجه: مانده مشتری صفر؛ موجودی صندوق +۵M؛ فاکتور بهعنوان تسویهشده شناخته میشود.
مثال عملی ۲ — پرداخت بانکی به تأمینکننده
- نوع: پرداخت
- شخص: تأمینکننده — مبلغ فاکتور خرید
- حسابها: بانک — حساب ملت — همان مبلغ
- لینک به فاکتور خرید (اختیاری ولی توصیه میشود)
مثال عملی ۳ — دریافت قسط
- فاکتور اقساطی ۱۲M با ۶ قسط ۲M
- دریافت — مشتری — ۲٬۰۰۰٬۰۰۰
- سویچ اقساط — انتخاب فاکتور — تخصیص به قسط ۱
- حساب: بانک یا صندوق — ۲M
انتقالات (مکمل)
برای جابهجایی بین حسابهای خودتان (بدون شخص):
حسابداری ← انتقالات — /transfers
مبدأ و مقصد: بانک / صندوق / تنخواه. فیلدها: تاریخ، مبلغ، ارز، کارمزد (اختیاری)، توضیحات. در حالت چندارزی: نرخ تبدیل و مبلغ مقصد.
چکلیست بعد از ذخیره
- کد سند در لیست دیده میشود
- مانده شخص در کاردکس شخص کم/زیاد شده
- موجودی بانک/صندوق در لیست حسابها بهروز است
- اگر لینک فاکتور بود — مانده فاکتور کاهش یافته
- اگر اقساط بود — وضعیت قسط «پرداختشده» یا مانده قسط کم شده
عیبیابی
| پیام / مشکل | راهحل |
|---|---|
| دکمه ذخیره غیرفعال | اختلاف ≠ ۰؛ یا یکی از پنلها خالی است |
| سویچ اقساط روشن اما فاکتور انتخاب نشده | فاکتور اقساطی انتخاب کنید یا سویچ را خاموش کنید |
| جمع تخصیص اقساط از مبلغ خط بیشتر است | مبلغ تخصیص هر قسط را کم کنید |
| ارز فاکتور با ارز سند متفاوت است | ارز سند را با فاکتور یکسان کنید |
| طرح اقساط ثبت نشده | در فاکتور فروش اقساطی، تب اقساط را پر کنید |
| چک در لیست انتخاب نیست | چک را از منوی چکها ثبت کنید؛ وضعیت مناسب داشته باشد |
| دسترسی ندارید | مدیر: کاربران و دسترسیها ← people_transactions |
گام بعدی
اگر با چک کار میکنید: مدیریت چکها — ثبت، سپرده، وصول، واگذاری